Op 4 oktober was het Wereld Dierendag. Ook in Spanje wordt steeds meer aandacht besteed aan dierenwelzijn. De Spaanse dierenwelzijnswet uit 2023 heeft belangrijke veranderingen gebracht en het beeld van Spanje als een land waar dieren minder bescherming hebben, begint langzaam te veranderen.
Toch hoef je in Spanje maar even rond te kijken op sociale media of bij een plaatselijke protectora om een andere werkelijkheid te zien.
Honden die zijn achtergelaten, nestjes puppy’s die ergens zijn gevonden en dieren die dringend een nieuw thuis zoeken: vooral aan de Costa Blanca komen dit soort oproepen regelmatig voorbij.
Is Spanje dan echt zo diervriendelijk?
Het antwoord is genuanceerd.
De wet is de afgelopen jaren duidelijk strenger geworden. Zo is het achterlaten van dieren verboden en gelden er strengere regels voor identificatie, fokkerij, verkoop en adoptie. Honden, katten en fretten mogen bovendien niet zomaar door iedereen worden gefokt of zonder registratie worden overgedragen. Ook mogen honden en katten niet meer zomaar in dierenwinkels worden verkocht.
Maar wetgeving alleen lost een maatschappelijk probleem niet op.
285.000 dieren in één jaar
De nieuwste cijfers zijn behoorlijk schokkend. In 2025 kwamen in Spanje ruim 285.000 honden en katten bij opvangcentra terecht. Het ging om ongeveer 169.000 honden en 116.000 katten.
Daarmee is het probleem nog altijd niet structureel opgelost. Het aantal dieren dat jaarlijks bij opvangcentra terechtkomt, blijft al meerdere jaren rond dit zeer hoge niveau hangen.
En ja, het gevoel dat je opvallend veel puppy’s ziet die een thuis zoeken, klopt ook met de cijfers.
Ongewenste nestjes zijn een belangrijke oorzaak
Een van de belangrijkste oorzaken van het probleem zijn ongewenste nestjes. In het meest recente onderzoek worden ongewenste nestjes opnieuw genoemd als de belangrijkste bekende reden voor het afstaan van dieren.
Bij honden die in 2025 bij opvangorganisaties terechtkwamen, was ongeveer 23 procent puppy. Bij katten was dat zelfs 48 procent.
Dat verklaart mede waarom protectoras regelmatig oproepen plaatsen voor complete nestjes.
Soms gaat het om een nest dat simpelweg niet gepland was. Maar er zijn ook schrijnender situaties waarbij puppy’s worden achtergelaten op straat, in dozen of zakken of op andere plekken waar ze nauwelijks een kans hebben.
Dat laatste is natuurlijk geen typisch Spaans verschijnsel. Maar het feit dat dergelijke meldingen nog steeds regelmatig voorkomen, laat zien dat wetgeving en bewustwording niet overal even snel veranderen.
Ook volwassen honden verdwijnen uit beeld
Het probleem beperkt zich bovendien niet tot puppy’s.
Ongeveer 60 procent van de honden die in 2025 bij opvangorganisaties terechtkwamen, was volwassen. Ook oudere honden, grote honden en dieren met gedragsproblemen hebben het moeilijk om opnieuw een thuis te vinden.
Een opvallend probleem vormen daarnaast jachthonden. Vooral galgo’s zijn al jarenlang onderwerp van discussie. Rond het einde van het jachtseizoen worden dierenorganisaties geconfronteerd met honden die worden afgestaan of achtergelaten.
En hoe zit het met de chip?
Ook daar zit een belangrijk probleem.
Uit onderzoek van het Spaanse ministerie bleek dat ongeveer 70 procent van de honden die bij opvangcentra terechtkomen geen chip heeft waarmee de eigenaar kan worden teruggevonden. Bij katten ligt dat percentage nog hoger.
Dat betekent dat een dier dat verloren raakt veel moeilijker met zijn eigenaar kan worden herenigd.
Aan de Costa Blanca zie je beide kanten
Ook hier in de regio is het verschil goed zichtbaar.
Aan de ene kant zijn er steeds meer Spanjaarden en buitenlanders die hun hond echt als onderdeel van het gezin zien. Je ziet honden overal mee naartoe gaan en er zijn steeds meer hondvriendelijke restaurants, terrassen en accommodaties.
Aan de andere kant zitten protectoras en gemeentelijke opvangcentra regelmatig vol.
In Alicante alleen al kwamen sinds januari 2024 meer dan duizend dieren in het gemeentelijke opvangcentrum terecht. De gemeente meldt een gemiddelde van ongeveer 95 dieren die daar iedere maand worden opgevangen.
Dus: is Spanje diervriendelijk?
Steeds meer, maar we zijn er nog niet.
De Spaanse wetgeving is duidelijk veranderd en de maatschappelijke houding tegenover huisdieren verandert mee. Maar de enorme aantallen honden en katten die jaarlijks worden gevonden of afgestaan laten zien dat het probleem van dierenverlating nog lang niet is opgelost.
Misschien is dat wel de belangrijkste conclusie op deze Wereld Dierendag: Spanje heeft inmiddels strengere regels, maar echte dierenbescherming begint uiteindelijk niet bij een wet.
Die begint bij de beslissing om een dier te nemen, er goed voor te zorgen en verantwoordelijkheid te blijven nemen wanneer het leven verandert. Die begint bij de opvoeding en dus bij de kinderen!
